Tag Archives: แร่

ลักษณะทั่วไปของแร่ ส่วนประกอบหลักที่เป็นวัตถุให้กำเนิดดิน

แร่ คือ ของแข็งที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติ และมีองค์ประกอบทางเคมี และกายภาพที่แน่นอน รวมทั้งโครงสร้างภายในที่เป็นระเบียบ แร่ที่พบทั่วๆ ไปมี 2 พวกใหญ่ๆ คือ แร่ปฐมภูมิ ได้แก่ ควอทซ์ เฟลด์สปาร์ ไมก้า และ แร่ธุติยภูมิ ได้แก่ แอมพิโบล ไพรอกซิน โอลิวีน อาปาไทท์ ทิร์มาลีน อิฟิเคท ซึ่งวันนี้เราจะมาอธิบายคุณสมบัติที่สามารถให้กำเนินดินแต่ละชนิดดังนี้คือ

ควอตซ์ (Quartz) เป็นส่วนประกอบของซิลิกา คนทั่วไปเรียกแร่ชนิดนี้ว่า เขี้ยวหนุมาน หรือ ภาษาชาวบ้านว่า โป่งข่าม ที่นิยมและรูจักกันในการรำมาทำเครื่องประดับควอทซ์ที่บริสุทธิ์จะใสเหมือนแก้ว ไม่มีสี เมื่อตกผลึกจะเป็นแท่งหกเหลี่ยมคล้ายแท่งดินสอดำ แร่ชนิดนี้เป็นองค์ประกอบหลักของอนุภาคดินทราย แต่เป็นวัตถุที่มีความคงทนเป็นอย่างมากจึงทำให้สลายตัวยาก ดังนั้นถ้าดินประเภทไหนที่มีปริมาณแร่ชนิดนี้จำนวนมากสามารถสรุปได้ว่าเนื้อดินบริเวณนั้นเป็นดินค่อนข้างหยาบคือพูดง่ายๆ ว่าเป็นดินทรายนั่นอง (มีความความแข็งที่ 7 ตามสเกลของโมส์)

ควอตซ์ (Quartz)
ควอตซ์ (Quartz)

เฟลด์สปาร์ (Feldspar) เป็นส่วนประกอบของโพแทสเซียม โซเดียม แคลเซียมในอลูมิโนซิลิก คนทั่วไปเรียกแร่ชนิดนี้ว่า ฟันม้า พบมากที่สุด มีสีขาวทึม หรือสีขาวขุ่น สลายตัวได้ง่ายเป็นดินเนื้อละเอียด หรือที่เราเรียกกันโดยทั่วไปว่าดินเหนียวนั่นเอง และเราสามารถแบ่งแร่ชนิดนี้ได้เป็น 2 พวก คือ

    1. โพแทสเซียมเฟลด์สปาร์ พบมากในหินอัคนีประเภทที่มีสีจางเช่นหินแกรนิต ทำให้ดินมีปฏิกิริยาเป็นกรด
    2. โซดาไลม์เฟลด์สปาร์ พบมากในหินอัคนีเข้ม เช่น บะซอลท์ และแกบโบร ทำใหเดินมีปฏิกิริยาเป็นด่าง ซึ่งให้แร่ดินเหนียวประเภทแร่ดินขาว เมื่อสลายตัวให้ธาตุอาหารพืช ตลอดจนเป็นต้นกำเนิดของดินเหนียวที่พบมากที่สุดในประเทศไทย
เฟลด์สปาร์ (Feldspar)
เฟลด์สปาร์ (Feldspar)

ไมก้า (Mica) เป็นแร่ที่มีองค์ประกอบของธาตุโพแทสเซียม แมกนีเซียม และ เหล็ก พบมากในหินที่มีอนุภาคเล็กละเอียด เช่นดินดาน สำหรับในดินจะพบเป็นแผ่นเล็กๆ บางๆ สามารถลอกออกเป็นแผ่นบางๆ ได้ สามารถแบ่งออกได้เป็น 2 ชนิด